Risico van dataverlies bij SSD en andere flash storage

Samsung heeft deze week een nieuw soort SSD aangekondigd en dat is een goede reden weer eens stil te staan bij een onderschat risico van storage. Storage is het opslaan van digitale data. Dat proces verloopt zoals bekend steeds makkelijker en sneller. Daar wordt ook veel over geschreven. Minder aandacht is voor de levensduur van data en dragers, plus de eisen die voor storage gelden.

ZNS is “nice to know”

De nieuwe Samsung SSD met ZNS heeft volgens de fabrikant een levensduur die factor drie tot vier hoger is dan gewone SSDs. Dat komt door het gebruik van de ZNS (Zoned Namespace) technologie. Die techniek legt het bedrijf goed uit en verder is er hier bij SNIA ook het nodige over te vinden. Voor de meeste endusers en resellers is ZNS in het beste geval een geval van “nice to know”. De techniek zal namelijk de eerste tijd alleen maar worden toegepast in SSDs voor datacenters en enterprises.

Dataverlies en storage is “need to know”

Tot de categorie “need to know” behoort wellicht dat een van de redenen om tot ZNS te komen de houdbaarheid van data op een SSD is. De meeste endusers weten dat een SSD stroom nodig heeft om data op te slaan en te lezen. Minder bekend is dat een SSD die langere tijd geen stroom heeft de data zal verliezen. Er zijn rekenmodellen die alle aanbieders van flash storage (SSD en usb sticks) hanteren. Het kennisplatform waar de grootste aanbieders actief zijn hanteert bijvoorbeeld dat de data op een losse SSD bij een omgevingstemperatuur van 30 graden Celsius na 52 weken al slechter kan worden. SSDs die in serverruimte worden opgeslagen zijn in de regel blootgesteld aan hogere temperaturen. Ook al zijn dat speciale schijven, de levensduur daarvan is door die hogere temperatuur veel lager.

Waarom is dit belangrijk te weten?

Ten eerste weten maar heel weinig gebruikers dat een SSD data kan verliezen. Het idee is dat een SSD veiliger is dan een HDD, omdat de kans op schade door stoten en vallen veel geringer is. Dat klopt op zich wel, maar dat is dus duidelijk niet de enige risico dat bij storage bestaat. De tweede reden is dat het verlies van data vervelende consequenties kan hebben. Dataverlies kan een probleem zijn voor de AVG (!). Ondernemers die delen van de administratie niet meer kunnen raadplegen hebben de accountants of de belastingdienst iets uit te leggen. Resellers wijzen zelden op dit specifieke risico van dataverlies. Als het goed is maakt men van alle data volgens de 1-2-3 regel een back-up. Dat zorgt voor een kleinere kans op verlies van data. Daarmee is ook de noodzaak gering flash storage extra te benoemen. Maar de ervaring leert ook dat het regelmatig voorkomt dat niet alle harde schijven worden meegenomen in de frequente back-up. Schijven van machines die uit staan vallen buiten de boot. Het idee dat het uitlezen van die data al binnen een jaar fout kan gaan moet een extra reden zijn voor gebruikers en beheerders nog eens na te gaan of er niet ergens een onderschat storage risico bestaat. Terug naar ZNS. Dat deze techniek een langere levensduur van de SSD mogelijk maakt wil niet zeggen dat data op deze SSDs onder alle omstandigheden totaal veilig is. Ook bij deze vorm van storage wordt het risico op datarot en dataverlies groter naarmate de schijf langer geen stroom heeft. Dat is namelijk inherent aan het gebruik van NAND.