Overheden worstelen al jaren met het fenomeen vendor lock-in. Applicaties draaien vaak op infrastructuur van leveranciers, waardoor verhuizen of wisselen duur, complex of onmogelijk is. Dit beperkt innovatie, samenwerking en de vrijheid om te kiezen voor de beste aanbieder. Met Haven doorbreekt de sector dat keurslijf.

De standaard is ontwikkeld door VNG Realisatie, samen met gemeenten die behoefte hadden aan uniforme, herbruikbare en schaalbare IT-omgevingen. Doel is dat gemeenten, wanneer ze cloud-infrastructuur aanschaffen of migreren, dat doen volgens Haven. Daardoor ontstaan herbruikbaarheid, leveranciersonafhankelijkheid en lagere kosten.
Haven niet langer optioneel
Recent is besloten om Haven en de referentie-implementatie Haven+ op te waarderen tot bouwsteen binnen de Generieke Digitale Infrastructuur (GDI). Dat betekent dat Haven niet langer een ‘optionele’ standaard is, maar structureel onderdeel wordt van de landelijke digitale infrastructuur die overheidsorganisaties gebruiken.
Deze stap benadrukt het belang dat de overheid hecht aan digitale autonomie en interoperabiliteit. Gemeenten werken niet langer ieder voor zich aan onderwerpen als cloud, AI en digitale veiligheid. In plaats daarvan pakken ze deze thema’s samen op, volgens één gezamenlijke koers die is vastgelegd in de Nederlandse Digitalisering Strategie (NDS). Daarmee sluiten hun plannen en investeringen aan op landelijke afspraken en doelen, zodat beleid, technologie en veiligheid beter op elkaar aansluiten.
Daarnaast is er een concrete uitrol zichtbaar in de markt: zo is de eerste Nederlandse IT-dienstverlener die voldoet aan Haven-compliancy al actief. Previder levert nu IaaS-diensten vanaf Nederlandse bodem volgens de Haven-standaard. Fundaments biedt een Haven-compatible cloud aan.
Kansen en impact van Haven
Haven biedt gemeenten en overheden diverse voordelen:
- Leveranciers- en platformonafhankelijkheid. Door de abstractielaag van Haven kunnen gemeenten eenvoudig wisselen van cloud-provider zonder applicaties opnieuw te hoeven bouwen. Dit voorkomt vendor lock-in en verhoogt keuzevrijheid.
- Herbruikbaarheid en schaalbaarheid. Gemeentelijke applicaties worden herbruikbaar over verschillende gemeenten en infrastructuren. Dat maakt gezamenlijke ontwikkeling en onderhoud efficiënter.
- Kostenefficiëntie. Dankzij gemeenschappelijke standaarden en schaalvoordelen kunnen kosten van beheer en hosting dalen.
- Digitale autonomie en soevereiniteit. Nu Haven onderdeel wordt van de nationale infrastructuur (GDI) krijgt Nederland meer grip op eigen data en digitale dienstverlening, zonder afhankelijk te zijn van buitenlandse hyper scalers.
Door de adoptie van Haven kunnen gemeenten bovendien eenvoudiger samenwerken, kennis delen en oplossingen collectief inzetten. Gemeenteprojecten hoeven niet langer geïsoleerd, maar kunnen generiek, uniform en herbruikbaar worden.
Jacco Brouwer
Jacco Brouwer is beleidscoördinator Cloud & Digitalisering en programmamanager Haven+ bij VNG Realisatie. In die rol is hij product owner van Haven, de landelijke standaard voor platform- en leveranciersonafhankelijke cloudhosting, gebaseerd op open standaarden en open source uit het CNCF-landscape
(het volledige artikel, inclusief een overzicht van de gemeenten die al met Haven werken, is te lezen op DSR)