Europese organisaties bevinden zich op een cruciaal kruispunt in hun digitale transformatie. Waar digitalisering ooit synoniem stond voor efficiency, snelheid en innovatie, leidt het nu vaak tot onzekerheid en strategische verlamming. Cruciale beslissingen over cloud, AI, cybersecurity en IT-infrastructuur worden uitgesteld, omdat veel organisaties zich realiseren dat de volledige digitale infrastructuur grotendeels onder controle staat van Amerikaanse Big Tech. 
Peter Rietveld, board member bij de Dutch Cyber Warfare Community, beschrijft de situatie scherp: “We zijn in een impasse beland, niets doen is de enige foute keuze.” Tot voor kort leek de keuze voor de public cloud eenvoudig: goedkoper, veiliger en superieur qua functionaliteit. Maar het geopolitieke landschap heeft dat beeld drastisch veranderd. Europese organisaties realiseren zich dat hun data en applicaties grotendeels in handen zijn van Amerikaanse providers, waardoor een partner plotseling een potentieel risico wordt.
Gevaarlijke misvatting
De reflex is vaak zoeken naar snelle technische oplossingen. Encryptie bijvoorbeeld wordt vaak gepresenteerd als een wondermiddel. Het idee: versleutel je data, en alles is veilig. Rietveld waarschuwt echter dat dit een gevaarlijke misvatting is. “Encryptie is een krachtig hulpmiddel, maar encryptie is geen toverstaf die uw cloud soeverein maakt. Het probleem zit in ‘data in use’, die ontsleuteld moet worden op de servers van de provider. Zelfs double key encryption is in de praktijk beperkt toepasbaar en extreem complex.” De kern van het probleem is dat de meeste organisaties niet voorbereid zijn op deze geopolitieke en operationele afhankelijkheid. De enige echte route is een geïnformeerde, strategische keuze en het ontwikkelen van hosting agility. Dit houdt in dat je voorbereid bent om systemen en data te verplaatsen als dat nodig is.
Vijf strategische paden naar soevereiniteit
Rietveld schetst vijf mogelijke strategische routes voor organisaties die hun digitale soevereiniteit willen versterken. De eerste route is eenvoudig, maar risicovol: doorgaan met de Amerikaanse cloud. Dit is de weg van minste weerstand. Organisaties behouden continuïteit, gebruiken vertrouwde systemen en profiteren van de vaardigheden van hun huidige IT-personeel. Maar het nadeel is groot: volledige afhankelijkheid van vendor lock-in, stijgende prijzen en blootstelling aan geopolitieke risico’s. Een organisatie die deze route kiest, handelt feitelijk op hoop, niet op kennis. Een meer bedachtzame variant is US Cloud met gekwantificeerd risico. Hier blijven organisaties bij de Amerikaanse cloud, maar maken zij de risico’s inzichtelijk. Dit betekent dat men de kosten en inspanning berekent die nodig zijn om, mocht het nodig zijn, weg te migreren van de provider. Dit vereist volwassen management en een goede documentatie van de risicoanalyse. Het voordeel is dat het juridische en compliance-risico beter wordt beheerd en verborgen kosten zichtbaar worden; het nadeel is dat het geld kost zonder direct tastbare voordelen op korte termijn. (het volledige artikel is te lezen op DSR)
