In de week dat de Nederlandse regering de verkoop van Solvinity aan Kyndryl verbood heeft de Europese Commissie aangegeven de koop van Mediamarkt (formeel Ceconomy) door JD te onderzoeken. In de Nederlandse pers haalde het eerste bericht de voorpagina, het andere was niet meer dan een korte vermelding waard.
Of dat verschil in aandacht terecht is, is nog maar de vraag. Dat de affaire Solvinity voor brede nationale onrust (!) zorgde is geen understatement. Het besluit van de staatssecretaris is ook in het buitenland opgepakt en genoteerd.
De melding van de Europese Commissie heeft in Nederland veel minder aandacht gekregen en dat terwijl Mediamarkt ook hier een belangrijke speler is. Van ophef was geen sprake, ook niet toen de eerste berichten doorsijpelde over een overname.
Het signaal dat de EC afgeeft met dit onderzoek mag echter niet worden onderschat. Dat de overname door de verschillende toezichthouders al is goedgekeurd betekent niets meer dan dat een belangrijke horde is genomen. De uitkomst van het EC onderzoek kan dat allemaal op losse schroeven zetten.
FSR
De EU heeft sinds 2023 (*) een instrument dat heet Foreign Subsidies Regulation (FSR). Het geeft de EC de mogelijkheid verstoringen als gevolg van buitenlandse subsidies aan te pakken. Doel is te zorgen voor een level playing field voor alle ondernemingen die op de interne markt actief zijn, terwijl de markt open blijft voor handel en investeringen.
Deze verordening is een reactie op eerdere (al dan niet) succesvolle pogingen van ondernemingen van buiten de EU met niet te evenaren prijzen bedrijven over te nemen. Hierdoor zijn sommige sectoren blijvend en onherstelbaar verzwakt.
Door met wetgeving te komen op EU niveau wordt voorkomen dat op het eerste gezicht onschuldige overnames in een land verstorende gevolgen hebben voor de markt in andere landen. Daarvan zijn voorbeelden bekend in de vorm van aanpassingen van licentiebeleid en sluiten van buitenlandse vestigingen om zo alle omzet via een vestiging te laten lopen.
Alleen voor grote overnames
Dit instrument wordt niet ingezet als een keten van fietsenmakers wordt overgenomen. De ondergrens van omzet van de kopende en verkopende partij of gezamenlijk bedraagt namelijk 500 miljoen en een van de twee heeft in de drie jaar voorafgaand aan de bekendmaking van de overname voor tenminste 50 miljoen overheidssteun ontvangen.
In het nu gestarte onderzoek zal het om het laatste gaan. Heeft JD in de voorliggende periode voor enige activiteit, waar dan ook ter wereld, een subsidie of belasting voordeel ontvangen met een waarde van 50 miljoen Euro.
Wie iets van de e-commerce handelsstromen weet kan vermoeden dat verlaging van de verzendkosten of vrijstelling van de invoerrechten of btw wel eens aan de orde kan zijn. Of daarmee ook de ondergrens wordt overschreden zal binnenkort duidelijk zijn.
Als de EC binnen de verplichte termijn van 90 werkdagen tot de conclusie komt dat er geen vuiltje aan de lucht is, dan gaat kan de verkoop worden afgerond. Bij elke andere conclusie moet de koper, maar ook de verkoper aan de bak om de schade van de verstoring te verhelpen. In het uiterste geval wordt een streep gezet door de deal.
Dit echt niet zomaar een papieren exercitie, de Europese Commissie geeft een niet mis te verstane signaal af. Dit is ook voor veel meer partijen bedoeld dan JD en Mediamarkt. Dat zal in Beijing en Washington zijn genoteerd.
(*) net als bij de AVG zit er een periode van een paar jaar tussen het aannemen en het starten met handhaving. JD heeft wat dat betreft zo te zien de primeur.
