Amerikaanse bedrijven vinden het al een paar jaar nodig met enige regelmaat ontslagrondes bekend te maken. Onder het mom van meer efficiency of slagkracht, en tegenwoordig AI, schrappen ze per keer duizenden banen. In Nederland lees je daarover dat men dat doet om indruk te maken op beleggers. Wat daarna gebeurt haalt amper de pers, niet hier en ook aan de overkant van de oceaan.
Deze maand maakten Oracle en Uber weer vol trots bekend het mes te zetten in het personeelsbestand. De eerste vindt dat er te veel mensen werken voor de clouddivisie, de ander dat er te veel lagen in de organisatie zijn. Bedrijven als PayPal en Intel schrapten ook banen.
In deze en andere gevallen waarbij het gaat om beursgenoteerde bedrijven is in elke melding naar de beurs en beleggers toe wel iets te vinden over AI als reden. Vragen van analisten tijdens kwartaalbijeenkomsten en dergelijke gaan ook altijd wel over AI.
Het doel van al die aandacht is makkelijk te raden. Iedereen wil laten zien frontrunner te zijn bij het gebruik van AI. Dat is nodig om de aandacht van de pers en beleggers vast te houden en zo de koers van het aandeel op te krikken, of in ieder geval (zie Oracle) een verdere neergang af te remmen.
Het andere verhaal
So far so good, niet leuk voor wie zijn spullen mag pakken. Wel leuk voor de aandeelhouderswaarde en dat is het enige dat in de VS telt. Maar er is ook anders dat speelt en ongeveer dezelfde bedrijven raakt en toch amper de pers haalt.
Het gaat over de bewust verzwegen trend dat bedrijven die personeel uitzwaaien er minder dan een reeks kwartaalcijfers later achter komen dat te veel niet goed gaat. Zonder er al te veel ruchtbaarheid te geven zijn bedrijven opvallend vaak gedwongen weer contact op te nemen met ontslagen personeel omdat de AI inzet – in ieder geval op korte termijn – niet tot het gewenste resultaat leidt.
De berichtgeving over deze trend die haaks staat op alle ontslagrondes is vooral te vinden op de kleinere websites en social media. De grote nieuwssites, laat staan radio of tv, besteden hier geen aandacht aan en de reden daarvoor is simpel: geen van de bedrijven maakt daar een persbericht van. Naar de beurs hoeft het ook niet gecommuniceerd te worden.
Een voorbeeld van wat er gebeurd is hier te lezen. AWS is op zoek naar ex-personeel. De uitstroom (verplicht of vrijwillig) van mensen met ervaring is zo groot dat processen in gevaar komen. Het laat zich raden dat AWS diep in de buidel moet tasten om personeel weer naar binnen te hengelen. In het artikel worden salarisvoorstellen van AWS genoemd die 20 procent en hoger liggen dan de vorige keer.
Wie denkt dat dit een uniek geval is doet er goed aan beter te zoeken. In hetzelfde artikel wordt Ford genoemd als ander voorbeeld van een bedrijf dat door AI de verkeerde beslissingen heeft genomen en nu weer meer kosten moet maken voor het werven en daarna betalen van personeel.
AI boemerang
Dat AI leidt tot een reductie van de personeelskosten is een verhaal met een hoop mitsen en maren. Wie verder kijkt dan het persbericht tijdens de presentatie van de kwartaalcijfers komt tot de ontdekking dat ook hier weer achter het verhaal van de ontslagrondes een realiteit schuilgaat die echt anders is. Die realiteit heeft al een eigen naam gekregen: de AI boemerang.